Filtry HEPA i EPA w odkurzaczach

Filtry HEPA i EPA

Bardzo wiele się dziś mówi o filtrach HEPA i EPA, ale czy aby na pewno wszyscy wiemy, co te słowa oznaczają? Zwykle słyszymy te pojęcia w odniesieniu do odkurzaczy, stąd warto byłoby się zapoznać z ich definicją, aby móc odpowiednio wybierać najlepsze dla nas produkty.

Co to jest filtr HEPA?

HEPA to skrót angielskiej nazwy High Efficiency Particulate Air, co w tłumaczeniu oznacza  wysoko skuteczny filtry cząsteczkowy powietrza. Ich podstawowym zadaniem jest pochłanianie zanieczyszczeń unoszących się w powietrzu. Słyną one z dużej dokładności wyłapywania zanieczyszczeń i są na pewno znacznie skuteczniejsze, niż filtry gąbkowe czy siateczkowe.

Niegdyś produkowane były dla NASA, ale z czasem przyjęły się także do użytku w gospodarstwach domowych.

Aby mówić o filtrze oryginalnym, a więc o rzeczywistej skuteczności, to filtr musi być zgodny z przyjętą normą PN-EN 1822- 1:2009.

Zasada działania filtra HEPA

Obecnie filtry wykonuje się głównie z polipropylenu. Mają wygląd harmonijki i są konstruowane z cienkich arkuszy osadzonych w ramie.

Konstrukcja harmonijkowa zapewnia możliwość upakowania całej powierzchni filtra, która może mieć nawet kilka metrów kwadratowych, w małej obudowie odkurzacza. Posiadają mikroskopijne włókna, a w dotyku mają fakturę bibuły. Materiał ten posiada pory o średnicy 0,3µm.

Jego trzywarstwowa budowa ma za zadanie przechwytywać nieprzyjemne zapachy, ale też cząstki stałe, często niewidzialne dla ludzkiego oka. Stanowią zatem doskonałą ochronę przed pierwotniakami, roztoczami, kurzem, bakteriami czy wirusami.

Prawdziwe, oryginale filtry HEPA, zawsze będą posiadać numer seryjny, co potwierdzi nam, że przechwytują aż 99,95 % zanieczyszczeń lub nawet więcej. Filtry niespełniające norm wyłapują tylko 80-85 % cząstek, co jest bardzo słabym wynikiem.

Filtr HEPA dla każdego odkurzacza?

Warto pamiętać, że nie wystarczy posiadać filtra HEPA, ale także należy mieć dostosowany odkurzacz do wykorzystania możliwości tej filtracji. Często standardowe urządzenia nie są w stanie efektywne korzystać z filtrów HEPA, co jest normą w przypadku np. odkurzaczy budowlanych.

Powszechnie stosowane są również w wentylacjach, klimatyzatorach czy nawilżaczach. Dorze jest wiedzieć, że decydując się na odkurzacz o wyższej klasie filtracji, czyli HEPA, musimy się liczyć z wyższą cenę zakupu samego filtra. Koszt eksploatacji w przypadku regularnej wymiany będzie wynosić ponad 100 zł za filtr, podczas gdy filtry EPA znajdziemy w połowie tej ceny.

Filtr EPA czy HEPA

Konsumenci mogą się spotkać z dwiema nazwami na określenie filtrów, co może wprowadzać w błąd. Wszystko przez zmianę nazewnictwa, która dokonała się w 2010 roku. Od tamtej pory obowiązuje inna klasyfikacja.

Najogólniej rzecz ujmując, filtry słabszej skuteczności nazywane są dziś filtrami EPA, natomiast wyższych klas filtrami HEPA.

Do klasy 12 włącznie mówimy o filtrach słabszych, wychwytujących mniej cząstek, a oznaczamy je EPA (Efficiency Particulate Air). Od klasy 13 zaś, wciąż możemy mówić o filtrach HEPA, które traktowane są jako wysokiej jakości filtracja. H będzie tu oznaczać angielskie określenie: „HIGH”, czyli wysoka (źródło).

Klasa filtraUdział procentowy zatrzymanych cząstek 0,3 µmMiejsce wykorzystania
EPA E1085%Obiekty przemysłowe, odkurzacze, klimatyzatory.
EPA E1195%Jak wyżej
EPA E1299,5%Szpitale, oczyszczacze powietrza, zakłady produkcji żywności.
HEPA H1399,95%Jak wyżej
HEPA H1499,995%Szpitale o podwyższonych wymaganiach, oczyszczacze powietrza. Wyłapuje niemal wszystkie cząstki, które są w powietrzu.
ULPA 1599,9995%Stosowane w przemyśle farmaceutycznym, energetycznym, nuklearnym

Rodzaje filtrów HEPA

W sprzedaży są dwa rodzaje filtrów, a więc zmywalne i niezmywalne. Te pierwsze należą do wielokrotnego użytku, natomiast niezmywalne są tylko jednorazowe. Trzeba je więc co jakiś czas kupować na nowo, aby w pełni korzystać z jego szerokich możliwości.

Filtry niezmywalne wykonane zostały z celulozy, więc przypominają wyglądem gładki papier. Te drugie zaś wyprodukowano z poliestru. Filtry jednorazowego użycia należy co jakiś czas, a nawet raz w tygodniu sprawdzać, w jakim są stanie i w razie potrzeby wyrzucić.

Filtry zmywalne, jak sama nazwa wskazuje, płuczemy delikatnie pod ciepłą wodą. Nie wolno ich prać czy szorować, ponieważ wówczas najpewniej ulegną zniszczeniu.

Jak często należy wykonywać taki zabieg? Będzie to uzależnione od częstotliwości sprzątania odkurzaczem oraz ilości czy rodzaju zabrudzeń. Należy to docenić samodzielnie. Każdy filtr ma swoją trwałość, którą mierzy się wraz ze sposobem użytkowania filtra.

W centrach miast, gdzie występuje np. duże nagromadzenie smogu, filtr będzie podlegać znacznie szybszej wymianie, niż w zielonym otoczeniu, poza miastem. To także koniecznie należy wziąć pod uwagę szczególnie, jeśli kupujemy oczyszczacz powietrza i chcemy być pewni, że spełni swoje zadanie. Generalnie żywotność filtrów HEPA ocenia się na 3-10 lat.

Gdzie wykorzystuje się poszczególne rodzaju filtrów?

Filtry typu EPA lub HEPA znajdują szerokie zastosowanie w domowym użytku. Najczęściej znajdują się w odkurzaczach, a więc są niezwykle pomocne przy sprzątaniu. Pomagają pozbywać się nadmiaru kurzu, ale też roztoczy, pleśni, grzybów itp.

Filtry te spotkamy również w urządzeniach klimatyzacyjnych, ponieważ tam gromadzą się bakterie. Warto jednak przed zakupem takiego urządzenia upewnić się, czy aby na pewno zostało wyposażone w system filtracji powietrza.

Oczyszczacze powietrza to kolejne miejsce, gdzie filtry HEPA stają się niezbędne. Mają tam redukować zanieczyszczenia, szczególnie te groźne dla ludzkiego organizmu, które dostają się wprost do naszego krwiobiegu. Będą to pyły PM2,5. Za pośrednictwem filtrów HEPA całkowicie pozbywamy się tego rodzaju cząstek z pomieszczeń mieszkalnych, zapewniając sobie bardzo dobrą jakość powietrza.

Filtry HEPA dla alergików

Powszechnie istnieje przekonanie, że filtry HEPA wspomagają osoby cierpiące na alergię, bo za pośrednictwem odkurzaczy, które są w nie wyposażone, pozbywamy się z otoczenia znacznej części zanieczyszczeń, choćby tych najmniejszych. Zdumiewające jest jednak to, że nie ma wiele badań tak jednoznacznie potwierdzających ten fakt.

Z drugiej zaś strony nie ma na rynku nic skuteczniejszego, co pozwoliłoby usuwać z naszej przestrzeni tak wiele i tak małych cząstek, które rzeczywiście uczulają niektóre osoby. Mając więc wybór, czy je stosować w swoim mieszkaniu będąc alergikiem, można się spodziewać, że raczej pomogą, aniżeli zaszkodzą. Często poleca się osobom cierpiącym na alergie najlepsze odkurzacze z filtrami wysokiej klasy, jak właśnie HEPA 13, ponieważ powietrze jest czystsze i świeższe, co jest już bezpośrednio odczuwalne.

Który filtr stosować do domowego użytku?

Bez wątpienia w sklepach będą nas namawiać na najlepszej klasy filtry, ale nie ma sensu sięgać po te z najwyższej półki, a zarazem najdroższe. Optymalnym wyborem będą filtry EPA 12, ponieważ nie są zbyt drogie, a wystarczająco skuteczne. Różnica skuteczności 99.50 % vs. 99.95 % pomiędzy filtrem EPA a HEPA nie jest znaczna, więc nie warto przepłacać.

Na pewno zaś wzbraniajmy się przed zakupem filtrów ULPA, ponieważ te nie znajdują zastosowania w użytku domowym, a w bardzo precyzyjnym środowisku, jak np. w procesie produkcji mikroprocesorów czy środków farmakologicznych, przy wytwarzaniu żywności czy w laboratoriach biologicznych. Tak subtelna różnica filtracji, jak na poziomie 0.001%, nie będzie odczuwalna w pomieszczeniu typu sypialnia czy pokój dzienny i nie poprawi nam otoczenia.

O autorze

Rankingo

Stworzyliśmy tę stronę aby dawać naszym czytelnikom dokładne, bezstronne i niezależne porady na temat tego co kupić. Staramy się dostarczać wartościowe informacje, które są oparte o doświadczenie twórców strony, odpowiednią analizę poszczególnych tematów, danych technicznych produktów oraz opinii klientów. Czytaj więcej